ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಬಿಮಾ ಯೋಜನೆ (PMFBY) – ರೈತರ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಭದ್ರತಾ ಕವಚ ಪರಿಚಯ
Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!ಭಾರತವು ಕೃಷಿ ಪ್ರಧಾನ ದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಕೃಷಿಯನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಅನಿಯಮಿತ ಮಳೆ, ಪ್ರವಾಹ, ಬರ, ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮಳೆ, ಚಂಡಮಾರುತ, ಭೂಕುಸಿತ ಹಾಗೂ ಇತರ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪಗಳಿಂದ ರೈತರು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಅಪಾರ ನಷ್ಟವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ರೈತರ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಬಿಮಾ ಯೋಜನೆ (Pradhan Mantri Fasal Bima Yojana – PMFBY) ಅನ್ನು 2016ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 18ರಂದು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವು ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದಿಂದ ರೈತರ ಆದಾಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿಸುವುದಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಬಿಮಾ ಯೋಜನೆ ಎಂದರೇನು?
ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಬಿಮಾ ಯೋಜನೆಯು ರೈತರ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ವಿಮಾ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮಹತ್ವದ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪ, ಕೀಟಗಳ ದಾಳಿ, ರೋಗಬಾಧೆ ಅಥವಾ ಇತರ ಅನಿವಾರ್ಯ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಬೆಳೆ ಹಾನಿಯಾದರೆ ರೈತರಿಗೆ ವಿಮಾ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ರೈತರು ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಪಾವತಿಸಿ ತಮ್ಮ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಬಹುದು. ಉಳಿದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಭರಿಸುತ್ತವೆ.
ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳು
- ರೈತರ ಬೆಳೆ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ ಒದಗಿಸುವುದು.
- ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪಗಳಿಂದಾಗುವ ನಷ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು.
- ರೈತರ ಆದಾಯವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುವುದು.
- ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲು ರೈತರಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು.
- ಆಧುನಿಕ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವುದು.
- ಕೃಷಿ ಸಾಲದ ಮರುಪಾವತಿಗೆ ನೆರವಾಗುವುದು.
ರೈತರು ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ಪ್ರೀಮಿಯಂ
ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ರೈತರು ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ವಿಮಾ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಪಾವತಿಸಬೇಕು.
- ಖಾರಿಫ್ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ – ವಿಮಾ ಮೊತ್ತದ 2%
- ರಬಿ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ – ವಿಮಾ ಮೊತ್ತದ 1.5%
- ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ – ವಿಮಾ ಮೊತ್ತದ 5%
ಉಳಿದ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಭರಿಸುತ್ತವೆ.
ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
- ಬೆಳೆ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರ: ಪ್ರವಾಹ, ಬರ, ಚಂಡಮಾರುತ, ಅತಿವೃಷ್ಟಿ, ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮಳೆ, ಗಾಳಿಮಳೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪಗಳಿಂದ ಬೆಳೆ ನಷ್ಟವಾದರೆ ಪರಿಹಾರ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
- ಕಡಿಮೆ ಪ್ರೀಮಿಯಂ: ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಹಣದಲ್ಲಿ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ವಿಮಾ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
- ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ: ಬೆಳೆ ಹಾನಿಯಾದರೂ ರೈತರ ಕುಟುಂಬದ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕುಸಿಯದಂತೆ ಈ ಯೋಜನೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
- ಕೃಷಿ ಸಾಲ ಪಡೆಯಲು ಅನುಕೂಲ: ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಂಡ ರೈತರಿಗೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಕೃಷಿ ಸಾಲ ನೀಡಲು ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಳಕೆ: ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಡ್ರೋನ್, ಮೊಬೈಲ್ ಆ್ಯಪ್, ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಡಿಜಿಟಲ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಯೋಜನೆಯಡಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಅಪಾಯಗಳು
ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಕೆಳಗಿನ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಬೆಳೆ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ವಿಮಾ ರಕ್ಷಣೆ ಲಭ್ಯವಿದೆ.
- ಬರ
- ಪ್ರವಾಹ
- ಅತಿವೃಷ್ಟಿ
- ಚಂಡಮಾರುತ
- ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮಳೆ
- ಭೂಕುಸಿತ
- ಗಾಳಿಮಳೆ
- ಕೀಟಗಳ ದಾಳಿ
- ಬೆಳೆ ರೋಗಗಳು
- ಕೊಯ್ಲಿನ ನಂತರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಳೆಯಿಂದಾಗುವ ಹಾನಿ (ಯೋಜನೆ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಂತೆ)
ಯಾರು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು?
- ಸ್ವಂತ ಜಮೀನು ಹೊಂದಿರುವ ರೈತರು.
- ಗುತ್ತಿಗೆ ಅಥವಾ ಬಾಡಿಗೆ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಮಾಡುವ ಅರ್ಹ ರೈತರು (ರಾಜ್ಯದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ).
- ಕೃಷಿ ಸಾಲ ಪಡೆದ ರೈತರು.
- ಕೃಷಿ ಸಾಲ ಪಡೆಯದ ರೈತರೂ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಯೋಜನೆಗೆ ಸೇರಬಹುದು.
ಅಗತ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳು
- ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್
- ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪಾಸ್ಬುಕ್
- ಜಮೀನಿನ ದಾಖಲೆಗಳು
- ಬೆಳೆ ವಿವರ
- ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ
- ಪಾಸ್ಪೋರ್ಟ್ ಗಾತ್ರದ ಭಾವಚಿತ್ರ
- ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಸಾಲದ ದಾಖಲೆ
ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ವಿಧಾನ
ರೈತರು ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಕೆಳಗಿನ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.
- ಸಮೀಪದ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಶಾಖೆ
- ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್
- ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರ (CSC)
- ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆ ಕಚೇರಿ
- ಅಧಿಕೃತ ಆನ್ಲೈನ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ
ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವಾಗ ಬೆಳೆ ವಿವರಗಳು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು.
ಪರಿಹಾರ ಹೇಗೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ?
ಬೆಳೆ ಹಾನಿಯಾದ ನಂತರ ಸಂಬಂಧಿತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಯು ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಿ ಅರ್ಹ ರೈತರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಪರಿಹಾರದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಜಮಾ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಯೋಜನೆಯ ಮಹತ್ವ
ಭಾರತದಂತಹ ಕೃಷಿ ಆಧಾರಿತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರೈತರಿಗೆ ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯಿಂದ ರೈತರು ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದ ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ, ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಹೆಚ್ಚಲು ಸಹ ಇದು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಯೋಜನೆಯ ಕೆಲವು ಸವಾಲುಗಳು
- ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಹಾರ ಬಿಡುಗಡೆಯಲ್ಲಿ ವಿಳಂಬ.
- ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ಸಮಯ ಹೆಚ್ಚು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು.
- ಕೆಲವು ರೈತರಿಗೆ ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಮರ್ಪಕ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು.
- ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿನ ದೋಷಗಳಿಂದ ಅರ್ಜಿಗಳು ತಿರಸ್ಕೃತವಾಗುವ ಸಂದರ್ಭಗಳು.
ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಡಿಜಿಟಲ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಮೊಬೈಲ್ ಆಧಾರಿತ ಸೇವೆಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಬಿಮಾ ಯೋಜನೆಯು ಭಾರತದ ರೈತರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಉಪಯುಕ್ತವಾದ ಬೆಳೆ ವಿಮಾ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪಗಳಿಂದಾಗುವ ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರೈತರಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಅರ್ಹ ರೈತರೂ ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಪಡೆದು ತಮ್ಮ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ವಿಮಾ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಅಗತ್ಯ. ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿನ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ ರೈತರ ಆದಾಯವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಬಿಮಾ ಯೋಜನೆ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ.